Kiedy nie jest wymagany projekt techniczny przy inwestycjach budowlanych?

Kiedy nie jest wymagany projekt techniczny przy inwestycjach budowlanych? Tylko w trzech sytuacjach. Po pierwsze gdy budujesz lub przebudowujesz urządzenia budowlane albo podziemne sieci uzbrojenia terenu i całą problematykę inwestycji można w pełni ująć w projekcie zagospodarowania działki lub terenu wtedy nie sporządza się projektu technicznego [1][2][3][4]. Po drugie gdy roboty są zwolnione zarówno z pozwolenia na budowę jak i z obowiązku zgłoszenia wówczas nie ma obowiązku opracowania projektu budowlanego a więc nie powstaje również projekt techniczny [5]. Po trzecie na etapie składania wniosku o pozwolenie na budowę nie dołącza się projektu technicznego choć w standardowych przypadkach trzeba go zapewnić przed rozpoczęciem robót [6][7][8][9][10].

Czym jest projekt techniczny i jaką ma rolę w projekcie budowlanym?

Projekt techniczny to część projektu budowlanego obejmująca rozwiązania konstrukcyjne obliczenia statyczno wytrzymałościowe charakterystykę energetyczną budynku oraz niezbędne rozwiązania techniczne i materiałowe co służy bezpiecznej realizacji i późniejszemu utrzymaniu obiektu [10]. W strukturze projektu budowlanego funkcjonują trzy zasadnicze części projekt zagospodarowania działki lub terenu projekt architektoniczno budowlany oraz projekt techniczny każda z nich pełni odrębną funkcję administracyjną i wykonawczą [10][4].

Po nowelizacji przepisów projekt techniczny nie stanowi załącznika do wniosku o pozwolenie na budowę lecz jest wymagany przed rozpoczęciem robót co rozgranicza etap administracyjny od etapu realizacyjnego [6][7][8]. W standardowym trybie dla inwestycji objętych pozwoleniem na budowę oraz dla części robót realizowanych na zgłoszenie projekt techniczny musi być gotowy i dostępny na budowie zanim ruszą roboty [6][7][9].

Kiedy projekt techniczny nie jest wymagany?

Najważniejszy wyjątek ustawowy przewiduje brak obowiązku sporządzenia projektu technicznego przy budowie lub przebudowie urządzeń budowlanych oraz podziemnych sieci uzbrojenia terenu jeżeli całość zagadnień inwestycji można w pełni przedstawić w projekcie zagospodarowania działki lub terenu co wynika z art. 34 ust. 3b Prawa budowlanego [1][2][3][4]. Ma on charakter wąski i odnosi się do robót o prostym zakresie które nie wymagają wyodrębnienia części technicznej w dokumentacji [1][2][3].

Brak wymogu dotyczy również robót zwolnionych jednocześnie z pozwolenia na budowę i z obowiązku zgłoszenia ponieważ w takim wypadku nie sporządza się projektu budowlanego w ogóle co implikuje brak projektu technicznego [5]. Katalog zwolnień oraz wyjaśnienia organu nadzoru budowlanego wskazują aby każdorazowo weryfikować kwalifikację robót zanim podejmie się decyzję o dokumentacji [5].

Trzeci przypadek to etap uzyskiwania pozwolenia na budowę gdzie projektu technicznego nie trzeba załączać do wniosku jednak co do zasady należy go opracować i posiadać przed rozpoczęciem robót co wynika z rozdzielenia etapów proceduralnego i wykonawczego wprowadzonych od 19 września 2020 r. [6][7][8]. Ta zmiana nie znosi obowiązku merytorycznego sporządzenia projektu technicznego gdy inwestycja nie mieści się w ustawowym wyjątku [6][9][10].

Jak odróżnić etap administracyjny od etapu rozpoczęcia robót?

Na etapie administracyjnym składa się projekt zagospodarowania działki lub terenu oraz projekt architektoniczno budowlany które podlegają ocenie formalnej i merytorycznej przez organ natomiast projektu technicznego nie dołącza się do wniosku co wynika z obowiązujących przepisów po nowelizacji [6][7][8][4]. Na etapie rozpoczęcia robót inwestor musi zapewnić gotowy projekt techniczny zgodny z wcześniej zatwierdzonym projektem zagospodarowania działki lub terenu oraz projektem architektoniczno budowlanym i utrzymywać tę dokumentację na budowie [6][7][4][10].

W praktyce oznacza to że organ ocenia zgodność inwestycji w wymiarze urbanistyczno przestrzennym oraz architektonicznym natomiast odpowiedzialność za kompletność i jakość warstwy technicznej spoczywa na uczestnikach procesu budowlanego którzy muszą posługiwać się projektem technicznym podczas realizacji chyba że zachodzi ustawowe zwolnienie [6][7][10].

Na czym polega wyjątek z art. 34 ust. 3b i kiedy stosuje się go w praktyce?

Wyjątek z art. 34 ust. 3b polega na tym że dla budowy lub przebudowy urządzeń budowlanych oraz podziemnych sieci uzbrojenia terenu projekt techniczny nie jest wymagany jeśli wszystkie kluczowe informacje da się kompletnie ująć w projekcie zagospodarowania działki lub terenu co zamyka problematykę inwestycji w tej części projektu [1][2][3][4]. Stosowanie wyjątku wymaga aby nie występowały złożone rozwiązania konstrukcyjne a zakres robót był na tyle prosty by brak części technicznej nie ograniczał bezpieczeństwa i czytelności dokumentacji [1][2][3].

Decyzja o możliwości skorzystania z wyjątku wynika z kwalifikacji robót i rodzaju obiektu a nie z uznania inwestora dlatego przed przyjęciem ścieżki uproszczonej należy zweryfikować podstawę prawną i wymagania szczególne dotyczące danego zakresu robót [1][3]. Zastosowanie wyjątku nie uchyla innych obowiązków z Prawa budowlanego oraz przepisów odrębnych które mogą nakładać dodatkowe wymogi dokumentacyjne niezależnie od projektu technicznego [5].

Co musi zawierać dokumentacja gdy nie sporządza się projektu technicznego?

Brak obowiązku sporządzenia projektu technicznego nie oznacza braku dokumentacji w ogóle ponieważ nadal konieczne jest opracowanie projektu zagospodarowania działki lub terenu lub innych dokumentów wymaganych dla danych robót zgodnie z Prawem budowlanym [1][3][4]. Dokumentacja ta powinna w sposób kompletny przedstawiać przebieg i parametry inwestycji tak aby organ i uczestnicy procesu budowlanego dysponowali wystarczającymi informacjami do oceny i realizacji zadania [1][3].

Jeżeli projekt techniczny nie powstaje z uwagi na ustawowy wyjątek pozostałe części projektu budowlanego muszą zawierać wszystkie niezbędne dane przy zachowaniu spójności i zgodności wynikającej z wymogów ustawy co pozostaje wprost wskazane w przepisach dotyczących struktury projektu budowlanego [4][10].

Czy projekt techniczny jest wymagany przy robotach na zgłoszenie?

Dla części robót realizowanych na zgłoszenie projekt techniczny bywa wymagany przed rozpoczęciem robót gdyż pełni funkcję dokumentu wykonawczego i kontrolnego w procesie budowy mimo że nie jest załącznikiem do zgłoszenia [6][7][9]. Kwestia ta zależy od kwalifikacji robót i ich złożoności dlatego przed rozpoczęciem realizacji należy sprawdzić czy dane roboty nie wchodzą do katalogu które wymagają zabezpieczenia dokumentacji technicznej na etapie budowy [6][7][5].

Dlaczego zgodność części projektu ma znaczenie?

Ustawa wymaga aby projekt techniczny pozostawał spójny z projektem zagospodarowania działki lub terenu i projektem architektoniczno budowlanym co zapewnia ciągłość rozwiązań od etapu administracyjnego po wykonawstwo i ogranicza ryzyko niespójności w przebiegu robót [4][10]. Ten wymóg zgodności obowiązuje również w sytuacji gdy projekt techniczny powstaje później niż pozostałe części projektu co jest konsekwencją rozdzielenia etapów wprowadzonych nowelizacją [6][7][8].

Jak sprawdzić czy Twoje roboty wymagają projektu technicznego?

Najpierw ustal tryb realizacji czy planowane roboty wymagają pozwolenia na budowę czy zgłoszenia czy też są zwolnione z obu obowiązków co wynika z przepisów i wyjaśnień organów nadzoru budowlanego [5][4][10]. Następnie zweryfikuj rodzaj obiektu oraz zakres robót czy są to budynki obiekty liniowe urządzenia budowlane bądź podziemne sieci uzbrojenia terenu ponieważ kwalifikacja ta determinuje dokumentację [1][3][10].

Kolejno oceń czy całość problematyki inwestycji może zostać w pełni przedstawiona w projekcie zagospodarowania działki lub terenu jeżeli tak i spełniasz warunki z art. 34 ust. 3b możesz działać bez projektu technicznego w przeciwnym razie musisz go zapewnić przed rozpoczęciem robót [1][3][4]. Na koniec upewnij się że komplet dokumentów jest spójny i dostępny na budowie co wynika z obowiązków uczestników procesu budowlanego określonych w przepisach [7][10].

Podsumowanie: kiedy w świetle przepisów projekt techniczny nie jest potrzebny?

Brak obowiązku sporządzenia projektu technicznego występuje wtedy gdy inwestycja dotyczy urządzeń budowlanych lub podziemnych sieci uzbrojenia terenu a całą problematykę da się ująć w projekcie zagospodarowania działki lub terenu gdy roboty są zwolnione z pozwolenia i zgłoszenia oraz na etapie składania wniosku o pozwolenie na budowę gdzie projektu technicznego się nie dołącza ale co do zasady trzeba go mieć przed rozpoczęciem robót poza zakresem ustawowego wyjątku [1][6][7][8][2][3][4][5][10]. W pozostałych przypadkach projekt techniczny pozostaje podstawowym dokumentem wykonawczym i kontrolnym w inwestycjach budowlanych a jego brak jest niedopuszczalny [6][7][9][10].